English
Български
Ελληνικά
Português
Română
Młode kobiety studiujące nauki ścisłe, inżynierię i technologie często osiągają doskonałe wyniki w nauce. Mimo to wiele z nich wciąż ma trudności ze znalezieniem swojego miejsca
w środowiskach zawodowych ukształtowanych przez wieloletnią, męską kulturę. Badania przeprowadzone przez Komisję Europejską pokazują, że kobiety stanowią jedynie około jednej trzeciej naukowców i inżynierów w Unii Europejskiej (Komisja Europejska 2024). Odsetek ten jest jeszcze mniejszy w takich dziedzinach, jak technologie informacyjne i inżynieria.
Kobiety rozpoczynające pracę w zawodach technicznych często napotykają problemy, które mają niewiele wspólnego z ich kwalifikacjami. Wiele wyzwań wynika ze sposobu komunikacji w zespołach, oczekiwań obecnych w kulturze pracy oraz konieczności radzenia sobie
z niesprawiedliwym traktowaniem. Z tego powodu umiejętności meta stały się niezbędne dla młodych kobiet, które kończą edukację i rozpoczynają karierę zawodową.
Czym są umiejętności meta?
Umiejętności meta to zdolności, które wspierają samoświadomość, zdolność dostosowywania się do zmian oraz praktyczne wykorzystanie wiedzy w rzeczywistych warunkach pracy. Obejmują one świadomość, zdolność dostosowywania się, ciekawość, krytyczne myślenie, refleksję oraz zdolność uczenia się na podstawie doświadczeń. Raport organizacji Nesta wskazuje umiejętności meta jako kluczowe dla pewności siebie i kreatywnego rozwiązywania problemów na szybko zmieniającym się rynku pracy (Nesta 2019).
Umiejętności meta wykraczają poza wiedzę techniczną. Kształtują one komunikację, rozwój relacji zawodowych i reakcje na presję. W dziedzinach STEM umiejętności te często decydują o tym, czy dana osoba jest traktowana jako integralna część zespołu, czy pozostaje pomijana.
Radzenie sobie z konfliktami, asertywność i negocjacje
Kobiety pracujące w zawodach technicznych często podkreślają, że najbardziej wymagającą częścią ich pracy jest środowisko społeczne. Badania Royal Academy of Engineering w Wielkiej Brytanii pokazują, że kobietom często przerywa się ich wypowiedzi, podważane są ich kompetencje oraz same odczuwają presję, by nieustannie udowadniać swoją wartość (Royal Academy of Engineering 2018).
Umiejętności meta, takie jak negocjacje i asertywność, wspierają kobiety, gdy muszą zaprezentować swoją pracę, wyrazić sprzeciw lub poprosić o sprawiedliwe traktowanie. Umiejętności radzenia sobie w sytuacjach konfliktowych pomagają im zarządzać sytuacjami,
w których kwestionowane są ich pomysły lub rola.
Umiejętności te chronią kobiety przed przydzielaniem im zadań, które nie odpowiadają ich kwalifikacjom. UNESCO informuje, że kobiety często są przypisywane do mniejszych zadań,
a nie do tych głównych, ze względu na stereotypy związane z płcią (UNESCO 2021).
Źródło: Freepik
Zwalczanie stereotypów
Obawa przed potwierdzeniem negatywnego wyobrażenia o swojej grupie społecznej
w przypadku kobiet zajmujących się naukami ścisłymi często wiąże się z przekonaniem, że umiejętności techniczne należą do mężczyzn. Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne twierdzi, że strach przed potwierdzeniem tych stereotypów może obniżyć wydajność i pewność siebie nawet wśród bardzo zdolnych kobiet (Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne 2024).
Umiejętności meta uczą jak przeciwdziałać temu efektowi. Świadomość siebie pomaga kobietom dostrzec, kiedy stres jest związany z oczekiwaniami dotyczącymi płci. Regulacja emocjonalna pozwala im pozostać skupionymi na pracy, a dzięki refleksji można wyciągać wnioski z trudnych doświadczeń zamiast się obwiniać. Krytyczne myślenie pomaga kwestionować stereotypy, zamiast je akceptować.
Dzięki tym umiejętnościom kobiety mogą dłużej rozwijać swoją karierę w STEM i rzadziej rezygnują po trudnych doświadczeniach.
4equality – narzędzie do odkrywania swoich mocnych stron
Narzędzie wizualizacyjne pomaga młodym kobietom zauważyć mocne strony, które nie zawsze są widoczne w formalnych kwalifikacjach. Podkreśla ono styl komunikacji, zdolność adaptacji, podejmowanie decyzji, motywację, zdolność uczenia się oraz inne cechy, które wpływają na funkcjonowanie w realnym środowisku pracy. Jest ono dostępne na platformie projektu
w sekcji e-mentor, pod następującym linkiem: https://4equality.erasmus.site/platform/login
Ta forma wsparcia przynosi korzyści zarówno młodym kobietom, jak i osobom pracującym
z młodzieżą. Wiele osób nie docenia swoich umiejętności lub zakłada, że sukces w dziedzinach technicznych wymaga nieosiągalnego poziomu perfekcji. Jasna prezentacja mocnych stron zachęca do uświadomienia sobie istniejącego potencjału.
Dzięki jasnemu przedstawieniu kompetencji osobistych narzędzie wizualizacyjne wzmacnia pewność siebie, zwiększa gotowość do pracy i ułatwia płynne wejście na rynek pracy. Pomaga także w długoterminowym rozwoju kariery w STEM, wspierając rozwijanie mocnych stron
i utrzymywanie stałego postępu.
Bibliografia
Eurostat. “EU Had Almost 7 Million Female Scientists and Engineers in 2021.” Eurostat News, 10 February 2023.
https://ec.europa.eu/eurostat/web/products-eurostat-news/-/ddn-20230210-1
Skills Development Scotland. Skills 4.0: A Model to Drive Scotland’s Future. Glasgow, 2018.
https://www.skillsdevelopmentscotland.co.uk/media/pgkgrzlf/skills-4-0_a-model-to-drive-scotlands-future.pdf
Nesta and Rocket Science. Covid and the Jobs of the Future. London, 2020.
Royal Academy of Engineering. Creating Cultures Where All Engineers Thrive. London, 2017.
Royal Academy of Engineering. Inclusive Cultures in Engineering 2023: Commentary. London, 2023.
https://raeng.org.uk/media/jurcggcm/inclusive-cultures-in-engineering-2023.pdf
UNESCO. Cracking the Code: Girls’ and Women’s Education in Science, Technology, Engineering and Mathematics (STEM). Paris: UNESCO, 2017.
https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000253479